Governu haruka grupu foun bolseiru na’in-50 hodi hala’o estudu iha área Direitu iha Portugal

Ter. 06 outubru 2026, 15:28h
830162288_1130828326098296_4086213312146347376_n

Iha loron 2 fulan-outubru tinan 2026, iha Palásiu Governu, Dili, Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão partisipa iha serimónia despedida ba bolseiru timoroan na’in-50 ne’ebé atu bá Portugál atu hala’o estudu iha área Direitu, iha ámbitu programa formasaun rekursus umanus ba setór justisa nian.

Husi  bolseiru na’in-50 ne’ebé hili ona, na’in-41 sei hala’o kursu lisensiatura, na’in-neen sei hala’o kursu mestradu no na’in-tolu sei hala’o kursu doutoramentu iha instituisaun ensinu superiór sira iha Portugál.

Iha serimónia ne’e, Primeiru-Ministru husu ba estudante sira atu aproveita didi’ak oportunidade ida-ne’e nu’udar kompromisu estudu ida hodi serbí Timor-Leste nian no fila fali mai país ne’e hafoin remata  sira-nia estudu.

“Loron-loron, hanoin bá katak imi iha ne’ebá atu fila fali mai iha ona kapasidade ne’ebé di’ak tebes hodi serbí”, dehan Kay Rala Xanana Gusmão.

Xefe Governu reforsa apelu ida-ne’e hodi fó hanoin ba bolseiru sira kona-ba kompromisu ne’ebé sira halo ona ba país ne’e. “Keta haluha kompromisu ida-ne’e: ha’u mai iha Portugál atu estuda hodi fila no serbí. Ida-ne’e mak tenke iha imi-nia ulun no iha imi-nia fuan. Aprende atu serbí, estuda atu serbí”.

Programa ne’e halo parte iha medida sira ne’ebé dezenvolve ona husi Grupu Traballu ba Reforma Setór Justisa, ne’ebé koordena husi eis-Ministra Justisa, Lúcia Lobato, hodi hatán ba nesesidade rekursus umanus ne’ebé kualifikadu no mós reforsa kapasidades husi instituisaun sira iha setór justisa nian no servisu jurídiku iha ámbitu Administrasaun Públika.

Inisiativa ne'e bazeia ba protokolu kooperasaun lima ne'ebé asina hosi Governu iha fulan-juñu tinan 2024 ho Universidade Katólika Portugeza, Universidade Minho, Universidade Lizboa, Universidade Porto no Universidade NOVA Lizboa. Akordu sira ne’e prevee  formasaun iha Portugal  ho estudante timoroan maizumenus na'in-50 kada tinan, ho objetivu atu forma jurista hosi na'in-250 to’o na’in-300.

Programa ne’e finansia hosi Governu Timor-Leste no prevee investimentu ida maizumenus dolar amerikanu millaun 16. Formasaun ne’e ho objetivu atu hasa’e númeru kuadru  jurídiku ne’ebé kualifikadu, liuliu ba majistratura, Defensoria Públika, servisu jurídiku iha ámbitu Administrasaun Públika, no mós ensinu Direitu.

Iha 2024, grupu dahuluk ho bolseiru na'in-51 bá Portugál iha ámbitu husi programa ida-ne'e. Iha 2025, hili tan bolseiru na'in-52.

Durante serimónia ne’e, Embaixadór Portugál ba Timor-Leste, Duarte Bué Alves, reafirma prioridade ne’ebé fó ba edukasaun no formasaun iha ámbitu kooperasaun Portugál ho Timor-Leste no mós destaka disponibilidade Portugal nian atu kontinua kontribui ba  formasaun kuadru timoroan sira.

Partisipa mós iha serimónia ne’e Ministru Planeamentu no Investimentu Estratéjiku, Gastão Francisco de Sousa, Koordenadora Grupu Traballu ba Reforma Setór Justisa, Lúcia Lobato, reprezentantes husi Fundu Dezenvolvimentu Kapitál Umanu no bolseiru sira.

Reprezentante husi estudantes, Nenia Milenia Belo da Silva, agradese ba Governu ba oportunidade ne’ebé fó ona no reafirma bolseiru sira-nia kompromisu atu hala’o estudu iha Portugál ho responsabilidade no mós aproveita koñesimentu ne’ebé hetan ona hodi serbí nasaun bainhira fila fali mai Timor-Leste.

 

 

   Ba leten