Komisaun Funsaun Públika organiza formasaun karater ba funsionáriu Administrasaun Públika na’in-176
Komisaun Funsaun Públika (CFP, sigla iha lian portugés), serbisu hamutuk ho FALINTIL – Forsa Defeza Timor-Leste (F-FDTL), iha loron 28 fulan-setembru tinan 2026, iha Letefoho, Munisípiu Ermera, hala’o serimónia ofisiál ba abertura faze daruak Formasaun Karater ba funsionáriu na’in-176 husi ministériu no instituisaun públika sira, ho objetivu atu hametin dixiplina, integridade, responsabilidade no étika iha servisu públiku.
Serimónia ne’e konta ho partisipasaun husi Ministru Justisa, Sérgio de Jesus Fernandes da Costa Hornai, Vise-Ministra Negósius Estranjeirus no Kooperasaun, Jesuína Maria Ferreira Gomes, Prezidente Komisaun Funsaun Públika, Agostinho Letêncio de Deus, Brigadeiru-Jenerál José da Costa Soares “TRIX”, reprezentantes husi F-FDTL no Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL), Vise-Prezidente Komisaun A husi Parlamentu Nasionál, António Verdial de Sousa, no mós Prezidente Autoridade Munisipál Ermera, José Martinho dos Santos Soares, no reprezentante sira seluk husi instituisaun públika no autoridade lokál sira.
Ho tema “Dezenvolve funsionáriu sira ho karater forte no integridade ba dignidade no imajen instituisaun Estadu nian sira”, formasaun ne’e kontinua husi faze dahuluk programa ne’e, ne’ebé inklui mós funsionáriu na’in-176 husi ministériu no instituisaun públika sira.
Iha abertura ne’e, Prezidente Komisaun Funsaun Públika destaka katak prosesu konstrusaun Estadu la presiza de’it koñesimentu no kapasidade téknika, maibé funsionáriu públiku sira ne’ebé iha karákter, dixiplina no sentidu responsabilidade. Agostinho Letêncio de Deus afirma katak, karater permite atu armoniza prinsípius liberdade ne’ebé karateriza sosiedade ida ne’ebé demokrátika ho ezijénsia dixiplina, respeitu ba ierarkia no kualidade atendimentu iha Administrasaun Públika.
Prezidente CFP salienta tan katak programa ne’e ho objetivu atu hatutan ba funsionárius públikus valór sira ne’ebé relasiona ho istória luta ba libertasaun nasionál no mós ezemplu eroi no martir sira nian, liuliu dixiplina, dedikasaun no serbí ba Estadu. Iha ámbitu ida-ne’e, Komisaun Funsaun Públika estabelese kooperasaun ho F-FDTL hodi integra prinsípiu sira-ne’e iha prosesu formasaun.
Ministru Justisa destaka kooperasaun institusionál iha realizasaun programa no ninia kontribuisaun ba dezenvolvimentu instituisaun Estadu sira, liuhusi preparasaun funsionárius públikus kona-ba komportamentu, kapasidade no hala’o sira-nia responsabilidade.
Formasaun ne’e inklui komponente kona-ba dezenvolvimentu pesoál, respeitu ba an rasik no ema seluk, onestidade, responsabilidade, komunikasaun, étika, integridade, patriotizmu no nasionalizmu. Programa ne’e ko’alia mós kona-ba direitu no devér sira iha Administrasaun Públika, ho destake ba lealdade, obediénsia, sijilu, asiduidade no pontualidade, nune’e mós prosesu dixiplinár, sansaun aplikavel sira no konsekuénsia husi infrasaun bainhira hala’o knaar públika sira.
Programa ne’e inklui mós matéria sira ne’ebé relasiona ho jestaun tempu, istória Timor-Leste, profisionalizmu, reziliénsia no ezersísiu fíziku. Komponente formasaun ne’e kombina sesaun sira iha klase laran ho atividade prátika iha terrenu.
Inisiativa ne’e nu’udar parte ida husi esforsu reforma no dezenvolvimentu Administrasaun Públika, ne’ebé foka ba konsolidasaun kultura servisu nian ida ne’ebé bazeia ba responsabilidade, dixiplina, integridade no respeitu ba prinsípiu sira ne’ebé sai matadalan bainhira hala’o knaar públika sira.






































